Кеңістіктік конструкция дегеніміз не? Ерекшеліктері, артықшылықтары және қолданылуы

Ғимарат салудың түрлі тәсілі болатыны сияқты, шатырдың да әртүрлі салу тәсілдері бар. Дұрыс таңдалған шатыр қарапайым ғимараттың өзіне айқын сипат береді. Кең алаңды бағанасыз жабу қажет болғанда осы нұсқалардың ең мықтысы — кеңістіктік конструкция. Бұл нұсқаулықта оның не екенін, қалай жұмыс істейтінін және қайда қолданылатынын түсіндіреміз.

Кеңістіктік конструкция дегеніміз не?

Кеңістіктік конструкция — ұштарында конус бөлшектері бар болат құбырларды шар тәрізді түйіндерге болтпен бекіту арқылы жасалатын үш өлшемді көтергіш жүйе. Өзектер пирамидалық модульдер түрінде қайталанып, тор тәрізді жабын түзеді. Осы жүйе кеңістіктік шатыр, кеңістіктік ферма, құрылымдық жабын немесе орысша пространственная конструкция деп те аталады.

Жүйенің құпиясы — геометриясында: шатырға түсетін жүктемені жеке бір арқалық емес, түйіндер арқылы барлық өзектер көтереді. Өзектер тек созылу мен сығылу күшін қабылдайтындықтан, болат барынша тиімді пайдаланылады.

Кеңістіктік конструкция қандай бөлшектерден тұрады?

Кеңістіктік шатыр жүктемені көтеретін негізгі жүйеден және жабынды көтеретін қосалқы элементтерден тұрады.

Негізгі көтергіш жүйе

• Шар: өзектер түйісетін соғылған болат түйін элементі.
• Құбыр: күшті көтеретін өзек; диаметрі мен қабырға қалыңдығы есеппен анықталады.
• Конус: құбырдың ұштарына дәнекерленетін өтпелі бөлшек.
• Болт, муфта және штифт: құбырды шарға бекітетін қосылыс жиынтығы.
• Тірек: жүйенің бағанаға немесе арқалыққа тірелетін нүктесі.

Қосалқы элементтер және жабын

• Прогон: жоғарғы түйіндерге орнатылатын, жабынды көтеретін қосалқы элемент.
• Стропила: қажет болғанда прогондардың үстінде жабын бекітілетін элемент.
• Шатыр жабыны: сэндвич-панель, профнастил, фальцты жабын, поликарбонат немесе шыны.

Кеңістіктік конструкцияның артықшылықтары

Кеңістіктік шатырлар басқа шатыр жүйелерінен жеңіл және жер сілкінісіне төзімдірек. Дұрыс геометрия мен статикалық жобамен жазықта 100, сводта 200 метрге дейінгі аралықтарда аралық бағана қажет етпейді; тік тіректердің азаюы кеңістікті пайдалануға үлкен икемділік береді.

• Жеңілдік: іргетас пен бағаналарға түсетін жүктемені, соған сай ғимараттың жалпы құнын азайтады.
• Жылдамдық: элементтер зауытта дайындалады, алаңда тек монтаж жүргізіледі.
• Бөлшектелуі: қажет болса бөлшектеліп, басқа жерде оңай қайта құрылады.
• Эстетика: төбеде әсем көрініс беретіндіктен, аспалы төбемен жабудың қажеті жоқ.
• Беріктік: қосу элементтері мырышталған; құбырлар, прогондар мен стропилалар жобаға сай боялады немесе басқаша қорғалады.
• Желілерге ыңғайлы: желдету, жарықтандыру және электр желілері тордың ішінен өтеді.

Кеңістіктік конструкциялар қайда қолданылады?

Кеңістіктік шатырлар әсіресе үлкен аралықты ғимараттарда ерекшеленеді: әуежай терминалдары, ұшақ ангарлары, сауда орталықтары, стадион трибуналары, көрме және конгресс орталықтары, өнеркәсіптік ғимараттар, зауыттар мен қоймалар, автовокзалдар, спорт залдары, бассейндер мен аквапарктер, мешіт күмбездері. Қысқасы, үлкен алаңды бағанасыз әрі жылдам жабу қажет жердің бәрінде бірінші ойға келетін шешім.

Қарапайым шатырдан айырмашылығы неде?

Қорытынды

Кеңістіктік конструкция жеңілдігімен, жылдамдығымен және пішін еркіндігімен үлкен аралықты ғимараттардың ең тиімді жабын жүйесі. Дұрыс нәтиже алу үшін жобалауды, өндірісті және монтаждауды осы іске маманданған бір команданың жүргізгені маңызды. Akyol Uzay Çelik 1997 жылдан бері кеңістіктік шатыр жүйелерін жобалайды, өндіреді және монтаждайды.

Жиі қойылатын сұрақтар